Zemlje i banke G20 potrošile su dvostruko više na finansiranje fosilnih goriva od čiste energije

Milijarde dolara javnog novca i dalje se slijevaju u proizvodnju fosilnih goriva  

G20 i globalne razvojne banke potrošile su gotovo dvostruko više na finansiranje međunarodnih projekata fosilnih goriva nego na obnovljive izvore energije od 2019. do 2021. godine, navodi se u novom izvještaju Oil Change International i Friends of the Earth US.

Od 2019. do 2021. godine, globalne razvojne banke i zemlje G20 – uključujući Francusku, Njemačku i Italiju – osigurale su najmanje 55 milijardi dolara (55,5 milijardi eura) godišnje za međunarodne javne finansije za naftu, plin i ugalj.

Ova astronomska brojka predstavlja smanjenje od 35 posto u odnosu na period od 2016. do 2019. godine – ali bez obzira na to ugrožava ključna klimatska obećanja.

“Nivo finansiranja fosilnih goriva bio je skoro dva puta viši od njihove podrške čistoj energiji, koja je u prosjeku iznosila samo 29 milijardi dolara (29,3 milijarde eura) godišnje”, navodi se u Izvještaju.

“Ova podrška direktno se suprotstavlja opredjeljenju zemalja G20 da usklade finansijske tokove na 1,5 stepeni Celzijusa (°C) prema Pariškom sporazumu. Ne možemo priuštiti nova fosilna goriva,” navode se u Izvještaju.

Kako funkcioniše međunarodno javno finansiranje?

Međunarodne javne finansije se odnose na novac koji ulažu vlade i međunarodne organizacije u poduhvate u inostranstvu.

Svjetska banka, na primjer, prikuplja novac od država članica i sredstva pozajmljena sa međunarodnih tržišta kapitala. Novcem se finansiraju različiti infrastrukturni projekti širom sveta.

Prema Međunarodnoj agenciji za energiju, ograničavanje globalnog zagrijavanja na manje od 1,5 stepeni Celzijusa na predindustrijskom nivou zahtijeva ukidanje svih novih projekata fosilnih goriva do ove godine.

Na COP26 u Glazgovu prošle godine, 39 zemalja i institucija potpisalo je zajedničko obećanje da će ukinuti direktno međunarodno javno finansiranje za fosilna goriva do kraja ove godine. Ali novac se i dalje usmjerava u naftne i plinske poduhvate u inostranstvu.

“Trenutno, zemlje G20 i multilateralne razvojne banke u velikoj mjeri koriste svoje međunarodne javne finansije da podrže kompanije za fosilna goriva i produže eru fosilnih goriva”, upozorava se u Izvještaju.

Koje evropske zemlje finansiraju međunarodna fosilna goriva?

U izvještaju se analiziraju međunarodne finansijske evidencije Njemačke, Italije, Francuske i Velike Britanije, četiri evropske zemlje u G20. Sve su potpisnice Izjave iz Glasgowa u kojoj su se obavezale da će prekinuti direktno međunarodno finansiranje fosilnih goriva.

1. Njemačka

Njemačka je obezbijedila projekte fosilnih goriva sa 2,8 milijardi dolara (2,83 milijarde eura) javnog finansiranja godišnje u periodu između 2019. i 2021.

Međutim, Njemačka je također obezbijedila 2,2 milijarde dolara (2,22 milijarde eura) za čistu energiju preko svojih međunarodnih javnih finansijskih institucija – što je treća najveća cifra za bilo koju zemlju G20.

2. Italija

Italija je obezbijedila projekte fosilnih goriva sa 2,8 milijardi dolara (2,83 milijarde eura) javnog finansiranja godišnje u periodu 2019-2021. U istom vremenskom okviru, obezbedili su samo 112 miliona dolara (113 miliona eura) za čistu energiju.

3. Francuska

Francuska je potrošila 260 miliona eura na finansiranje fosilnih goriva. Ali ova zemlja ima potpunu politiku isključenja uglja.

Francuska je takođe obezbijedila 2,8 milijardi dolara za čistu energiju preko svojih međunarodnih javnih finansijskih institucija – što je najveća cifra u G20.

4. Ujedinjeno Kraljevstvo

Velika Britanija je potrošila 258 miliona dolara (261 milion eura) na međunarodno finansiranje fosilnih goriva godišnje između 2019. i 2021.

U Izvještaju su takođe navedene i osramoćene institucije poput Evropske investicione banke i Evropske banke za obnovu i razvoj, koje su uložile 670 miliona dolara (678 miliona evra) i 640 miliona dolara (646 miliona evra) u međunarodno finansiranje fosilnih goriva.

Šta zemlje i multinacionalne razvojne banke trebaju učiniti?

U Izvještaju se pozivaju zemlje G20 i međunarodne banke da u potpunosti prebace svoju međunarodnu podršku fosilinim gorivima na čistu energiju.

Da to urade, njihov trenutni godišnji prosjek za čistu energiju bi se utrostručio na 85 milijardi dolara (86 milijardi eura).

Izvještaj UN-ove agencije za okoliš nedavno je otkrio da postojeća klimatska obećanja ne ostavljaju ‘nekakav vjerodostojan put’ za održavanje zagrijavanja na ispod 1,5 stepeni Celzijusa.

“Imali smo priliku da napravimo postepene promjene, ali to vrijeme je prošlo”, rekla je Inger Andersen, izvršna direktorica Programa UN-a za okoliš.

“Samo temeljna transformacija naših ekonomija i društava može nas spasiti od ubrzane klimatske katastrofe,” dodaje Andersen.